MUHASEBE KONULARI
MUHASEBE KONULARI  
  İletişim
  Ana Sayfa
  Tek Düzen Hesap Planı
  SMMM Bitirme Sınavı Yorum Ve Kitap Önerileri
  GENEL MUHASEBE
  Muhasebenin Tanımı ve fonksyonları
  Muhasebe Kavramları
  HESAP KAVRAMI
  YEVMİYE DEFTERİ
  Muhasebe Fişleri
  DEFTER- İ KEBİR
  MİZANLAR
  7A SEÇENİĞİ AÇIKLAMALARI
  7B Seçeneğinde hesap planı açıklaması
  AÇILIŞ KAYITLARI
  AKREDİTİFLER (YURT DIŞI SİPARİŞ AVANSLARI)
  ALACAKLARIN ENVANTER İŞLEMİ
  ALACAKLAR
  Amortisman paylarının hesaplanması
  BANKALAR HESABI
  BiLANÇO
  AKTİF
  İNGİLİZCE AKTİF (ACTIV)
  PERSONELDEN ALACAKLAR
  SERBEST MESLEK MAKBUZU
  KİRA BEDELİ KAYDI
  Muhasebe soruları
  Beceri Sınavı Soruları
  ÜCRET BODROSU TAHAKKUK KAYDI
  BU SAYFAYA GİREBİLMEK İÇİN ÜYE OLMANIZ GEREKMEKTEDİR.
  HABERLER
  BİZE MALİYE SORULARI SORABİLİRSİNİZ
  MÜŞTERİMİZE OLAN ALACAĞIN ÇEK İLE TAHSİLİ
  E- Devlet
  SİTEMİZE YAZAR OLUN
  SERBEST MESLEK KAZANÇ DEFTERİ
  AMORTİSMAN
  ETA SQL KURULUMU
  BİLGİSAYARLI MUHASEBE
  ETA WİMDOWS MUHASEBE PAKET PROGRAMININ KURULUMU
  ETA Muhasebe Paket Programında Kullanılan Kısayol Tuşları
  ÖRNEK YEVMİYE KAYITLARI
  Facebook'ta biz...
  MUHASEBE MESLEĞİNİN ZOR VE ZEVKLİ YANLARI
  MALİYET MUHASEBESİ KONULARI
  FATURA
  KURUMSAL BAŞVURULAR
  VERGİ LEVHASI
  Örnek Yevmiye Kayıtları
  ÖRNEK MİZAN
  KPSS 2010 MUHASEBE SORULARI
  MALİYE SORULARI - KAMU PERSONELİ SEÇME SINAVI - LİSANS - 2010
  İŞLETME SORULARI - KAMU PERSONELİ SEÇME SINAVI - LİSANS - 2010
  KAYNAKÇA
  MALİYET MUHASEBESİ
  İŞLETME ÇEŞİTLERİ
  ADİ ŞİRKETLER
  TİCARET ŞİRKETLERİ
  PSİKOLOJİ SÖZLÜĞÜ
  Vicdan muhasebesi
  Google arama motoru
  DÜNYA SAATLERİ
  VERGI LEVHASI
  ÖDEME KAYDEDİCİ CİHAZ
  VERGİ SUÇ VE CEZALARI
  İLAN VE REKLAM VERGİSİ LEVHASI ALMA
  EMLAK VERGİSİ BEYANNAMESİ
  AYLIK ÜCRET BODROSU
  Anketler
  Mağaza vitrini ve dekorasyonu masrafı kaydı
  MAKALELER
  Tasdiki Zorunlu Defterler Ve Tasdik Zamanı
  KDV TAHAKKUKU NASIL YAPILIR ?
  BANKA
  BANKALARIN İŞLEVLERİ
  2011 ASGARİ BRÜT VE NET ÜCRETİ
  MUHASEBE HABERLERİ
  BİLANÇO
  GELİR TABLOSU
  ORTAKLARIN SERMAYE TAAHHÜDÜ
  Örnek kayıtlar
  Namaz Vakitleri
  VİCDAN MUHASEBESİ
  Şirketin Kuruluş Kayıtları
  VERGİ MEVZUATI
  SGK MEVZUATI
  MEVZUAT İLE İLGİLİ YENİLİKLER
  SMMM olmak için aranan şartlar
  Muhasebe Hileleri ve Bu Hilelerle İlgili Vergi Suçu Nedir?
  Link listesi
>
Tasdiki Zorunlu Defterler Ve Tasdik Zamanı
Tasdiki Zorunlu Defterler Ve Tasdik Zamanı


« : Aralık 09, 2009, 10:26:39 ÖÖ »
 

VERGİ USUL KANUNU VE TÜRK TİCARET KANUNUNA GÖRE TUTULMASI VE TASDİKİ ZORUNLU DEFTERLER VE TASDİK ZAMANLARI
 
1- GİRİŞ
Mükelleflerin defter tutma yükümlülüğü, tacir sıfatının kazanıldığı andan itibaren başlamaktadır. Vergi mükelleflerinin, gelir ve giderlerini vergi kanunlarında belirtilen şekilde kanuni defterlere, usulüne uygun olarak ve belirlenen zaman içinde kaydetmeleri kanuni bir zorunluluk olmakla beraber, tacirlerin işletmeleri hakkında bilgi edinmesi, veri oluşturması ve karar süreçlerinde bu verileri ticari hayatta kullanması için gerekli ve zorunludur. Yani 

Abdullah Ekinci Mali Müşavir
 
 
 
tacirlerin defter tasdik ve kayıt tutmaları kanunen zorunlu olmakla beraber işletmenin piyasa koşullarında sağlıklı yönetmek için de zorunluluk arz etmektedir.
Bu makalemizin konusu Türk Ticaret Kanunu ve Vergi Usul Kanunu çerçevesinde kimler defter tutmakla mükellef ve defter tasdik zamanları dır.
2- KİMLER DEFTER TUTMAK ZORUNDADIR VE TUTMASI GEREKEN DEFTERLER
Vergi Usul Kanunu Madde–172 Aşağıda yazılı gerçek ve tüzel kişiler bu kanunun esaslarına göre defter tutmaya mecburdurlar:
1- Ticaret ve Sanat erbabı
2- Ticaret şirketleri
3- İktisadi kamu müesseseleri
4- Dernek ve Vakıflara ait iktisadi işletmeler.
5- Serbest Meslek Erbabı
Olan mükellefler defter tasdik ettirmek ve tutmak zorundadırlar.
Türk Ticaret Kanunu Madde 66 derki Her tacir, ticarî işletmesinin iktisadi ve mali durumunu, borç ve alacak münasebetlerini ve her iş yılı içinde elde edilen neticeleri tespit etmek maksadıyla, işletmesinin mahiyet ve öneminin gerektirdiği bütün defterleri ve bilhassa, diğer kanunların hükümleri mahfuz kalmak üzere, aşağıdaki defterleri Türkçe olarak tutmaya mecburdur.
1. Tacir hükmi şahıs ise yevmiye defteri, defteri kebir, envanter defteri ve karar defteri ,
2. Hususi hukuk hükümlerine göre idare edilmek veya ticarî şekilde işletilmek üzere devlet, vilayet, belediyeler gibi amme hükmi şahısları tarafından kurulan ve hükmi şahsiyeti bulunmayan ticarî işletmeler ile dernekler tarafından kurulan ticarî işletmeler ve bunlara benzeyen ve hükmi şahsiyeti olmayan diğer ticarî teşekküller, karar defteri hariç yukarı ki bentte yazılı defterleri ,
3. Tacir hakiki şahıs ise karar defteri hariç olmak üzere birinci bentte yazılı defterleri veya işletmesinin mahiyet ve önemine göre sadece işletme defteri ,
4. Zirai kazançlar gerçek usulde, işletme ve bilânço esasına göre tespit olunur. Çiftçi işletme defteri, çiftçilerin zirai kazançlarının işletme hesabı esasına göre belirlenmesinde tutulur.
Tacirlerin işletmeleriyle ilgili işler dolayısıyla aldıkları mektup, yazı telgraf, fatura, cetvel, senet gibi vesika ve kâğıtlarla ödemelerini gösteren vesikaları ve yazdığı mektup yazı ve telgraf namelerin kopyalarını ve mukaveleleri, taahhüt ve kefalet ve sair teminat senetleri ve mahkeme ilamları gibi belgeleri muntazam bir tarzda dosya halinde saklamaları mecburidir.
3- VERGİ USUL KANUNU MADDE 182 BİLÂNÇO ESASINA GÖRE TUTULMASI ZORUNLU DEFTERLER:
1-Yevmiye defteri;
2-Defteri Kebir (büyük defter)
3-Envanter Defteri (mevcudat ve muvazene defteri)
4- Anonim şirketlere mahsus olmak üzere (TTK md.326) Pay Sahipleri Defteri, Umumi heyet zabıtlarının yazılmasına mahsus, idare meclisi toplantı ve müzakerelerinin yazılmasına mahsus (idare meclisi kararlar defteri)
4- VERGİ USUL KANUNU 193 MADDE İŞLETME HESABI ESASINDA TUTULACAK DEFTER:
1- İşletme Hesabı defteri.
5- VERGİ USUL KANUNU 210 MADDE SERBEST MESLEK ERBABININNIN TUTACAĞI DEFTER:
1- Serbest Meslek kazanç defteri

6- VERGİ USUL KANUNU 213 MADDE ZİRAİ KAZANÇLARDA İŞLETME DEFTERİ:
1- Çiftçi İşletme Defteri

7- VERGİ USUL KANUNU 220. MADDESİNE GÖRE HANGİ DEFTERLER TASDİKE TABİDİR
Aşağıda yazılı defterlerin bu bölümdeki esaslara göre tasdik ettirilmesi mecburidir.
1- Yevmiye ve envanter defterleri
2- İşletme Defteri
3- Çiftçi İşletme defteri
4- İmalat ve istihsal vergisi defterleri (basit istihsal vergisi defteri dahil)
5- Nakliyat Vergisi Defteri
6- Yabancı nakliyat kurumlarının hasılat defteri
7- Serbest meslek kazanç defteri
8- Karar Defteri
Bu kanunla cevaz verilen hallerde yukarıda yazılı olanların yerine kullanılacak olan defterler de tasdike tabi tutulur.
8- VERGİ USUL KANUNU 221. MADDE TASDİK ZAMANI
Vergi usul kanununda yazılı defterleri kullanacak olanlar, bunları aşağıda yazılı zamanlarda tasdik ettirmeye mecburdurlar:
1- Öteden beri işe devam etmekte olanlar defterin kullanılacağı yıldan önce gelen son ayda; (aralık)
2- Hesap dönemleri Maliye Bakanlığı tarafından tespit edilenler, defterin kullanılacağı hesap döneminden önce gelen son ayda.
3- Yeniden işe başlayanlar, sınıf değiştirenler ve yeni bir mükellefiyete girenler, işe başlama, sınıf değiştirme ve yeni mükellefiyete girme tarihinden önce vergi muafiyeti kalkanlar, muaflıktan çıkma tarihinden başlayarak on gün içinde.
4- Tasdike tabi defterlerin dolması dolayısıyla veya sair sebeplerle yıl içinde yeni defter kullanmaya mecbur olanlar bunları kullanmaya başlamadan önce
9- VERGİ USUL KANUNU 222. MADDE TASDİKİ YENİLEME
Defterlerini ertesi yılda da kullanmak isteyenler Ocak ayı, hesap dönemleri Maliye Bakanlığı'nca tespit edilenler bu dönemin ilk ayı içinde tasdiki yeniletmeye mecburdurlar.

10- TÜRK TİCARET KANUNU’NA GÖRE DEFTER TASDİK ZAMANLARI

Türk Ticaret Kanunu’na göre tacir sıfatına sahip gerçek ve tüzel kişiler tarafından bilanço ya da işletme hesabı esasına göre tutulan defterlerin hem açılış hem de kapanış tasdiki zorunludur.

Yevmiye defterinin, yeni yılın en geç Ocak ayı sonuna kadar notere gösterilip son işlemin altına noterce “görülmüştür” şerhi yazılarak mühürlenip tasdik edilmesi gerekmektedir. Envanter defterinin de en geç Mart ayı sonuna kadar tamamlanarak notere gösterilmesi ve aynen yevmiye defterinde olduğu gibi tasdik ettirilmesi gerekir.

Vergi Usul Kanununda ticari defterlerin kapanış tasdiklerinin yaptırılması gerektiğine dair herhangi bir hüküm yer almamıştır. Bu nedenle kapanış tasdikinin yaptırılmaması VUK yönünden re’sen takdir nedeni sayılmamaktadır. Buna karşılık Ticaret Kanunu açısından o defter delil olarak ispat gücünü yitirmiş olmaktadır.

11- KANUNİ DEFTERLERİN SÜRESİNDE TASDİK ETTİRMEMENİN SAKINCALARI

Kanuni defterlerin belli edilen sürelerde tasdik ettirilmemesi usulsüzlük cezasının uygulanmasını gerektirir. Tasdiki zorunlu olan defterlerden herhangi birinin tasdik işleminin yaptırılmamış olması birinci derecede usulsüzlük cezasını gerektirmektedir. Diğer yandan kanuni sürenin sonundan başlayarak bir ay geçtikten sonra tasdik ettirilenler tasdik ettirilmemiş sayılmaktadır. Bu nedenle zamanında yapılmayan defter tasdikleri ayrıca re’sen takdir nedenlerinden biridir.

VUK’ta belirtilen sürelerin sonundan başlayarak bir ay içinde yapılacak tasdikler geçerli sayılmakla beraber ikinci derecede usulsüzlük cezası gerektirmektedir. Aynı defteri ertesi yılda kullanmak isteyenlerin tasdiki yeniletmemeleri (ara tasdiki yaptırmamaları) durumunda ise birinci derecede usulsüzlük cezası uygulanacağı gibi re’sen takdire de gidilebilecektir.

12- TASDİKİ ZORUNLU DEFTERLERİN TASDİK MAKAMI
VUK’na göre, defterler, işyerinin, işyeri olmayanlar için ikametgâhın bulunduğu yerdeki noter veya noterlik görevini ifa ile mükellef olanlar, tarafından tasdik olunur. Serbest bölgelerde faaliyet gösterenlerin bu bölgelerdeki faaliyetleri için tutacakları defterler ise serbest bölge müdürlüklerince onaylanır.

17.06.2003 tarihinden bu yana ticari defterlerin, anonim ve limited şirketlerin kuruluş aşamasında, şirket merkezinin bulunduğu yer ticaret sicili memuru veya noter tarafından tasdik edilme imkanı da bulunmaktadır.

13- SONUÇ

Vergi mükelleflerinin VUK’na paralel olarak kanuni defterlerini tasdik ettirmek ve gerekli kişi ve makamlara ibraz etmek zorunlulukları bulunmaktadır. Tasdik işlemi belirlenen sürede yapılmayan veya tasdik yenilenmesi gerçekleştirilmeyen defterler tutulmamış sayılmaktadır. Kanuni şekline ve esasına uygun olarak tutulan defterler aynı zamanda ispat aracı olmaktadır. Tasdiksiz defterlerin ise ispat aracı olarak kullanılması mümkün değildir.

Uygulamada bazı meslek mensuplarının özellikle kapanış tasdiklerini göz önüne almadıkları dikkat çekmektedir. Ancak yukarıdaki temel nedenlerden dolayı ileride problem yaşamamak adına defter tasdiklerine dikkat etmek son derece önemlidir.
 

Abdullah Ekinci

Serbest muhasebeci mali müşavir

 
 
 

HABERLER  
   
Reklam  
   
 
   
 
   
MUHASEBE DERGİSİ  
   
 
   
Bugün 46 ziyaretçi (107 klik) kişi burdaydı!
=> Sen de ücretsiz bir internet sitesi kurmak ister misin? O zaman burayı tıkla! <=